مقدمه
صنعت طیور در ایران و جهان شامل پرندگانی مانند مرغ، خروس، بوقلمون، شترمرغ، بلدرچین و اردک میشود. هر کدام از این پرندگان نیازمند محیطی عاری از ویروس، باکتری و قارچ هستند. یکی از راهحلهای مدرن و بدون عوارض، استفاده از گاز ازن است.
ازن چیست؟
ازن یک گاز اکسیدان قوی است که میکروارگانیسمها را بدون استفاده از مواد شیمیایی سمی از بین میبرد. بعد از چند ساعت به اکسیژن تبدیل میشود و هیچ باقیمانده مضری ندارد.
کاربرد ازن در سالنهای پرورش طیور
- ضدعفونی هوا: ازن ذرات معلق، گردوغبار، قارچ و ویروس آنفلوانزای پرندگان را در هوای سالن از بین میبرد.
- تصفیه آب آشامیدنی: با اضافه کردن ازن به آب لولهکشی، باکتریهای مضر مثل سالمونلا و ایکولای حذف میشود. پرندگان آب سالمتری مینوشند و مصرف آنتیبیوتیک کاهش مییابد.
- کاهش آمونیاک: ازن بوی آمونیاک ناشی از فضولات پرندگان را تجزیه میکند. این کار باعث کاهش بیماریهای تنفسی در بوقلمون و مرغ میشود.
- بهداشت تخمهای نطفهدار: در جوجهکشیهای صنعتی، ازن برای ضدعفونی تخم بلدرچین، بوقلمون و مرغ قبل از ورود به دستگاه هچر استفاده میشود.
- بستهبندی و سردخانه: گوشت شترمرغ، اردک و مرغ منجمد شده در سردخانههایی که ازن تزریق میشود، بدون کپک و بو باقی میماند و ماندگاری آن تا چند هفته افزایش مییابد.
مزایای کلی برای کل صنعت طیور
- کاهش مرگومیر ناشی از بیماریهای تنفسی و گوارشی
- حذف یا کاهش آنتیبیوتیک از چرخه تولید
- افزایش وزنگیری در بوقلمون و مرغ گوشتی
- بهبود کیفیت تخم در مرغ تخمگذار و بلدرچین
- صرفهجویی اقتصادی به دلیل کمتر شدن داروها و ضایعات
نکته فنی مهم
ازن باید در غلظت کنترل شده (معمولاً 0.05 تا 0.1 پیپیام) استفاده شود. غلظت بالا برای پرندگان مضر است. استفاده از سنسور و تایمر الزامی است.
نتیجهگیری
ازن یک فناوری تمیز، ایمن و کمهزینه برای تمام شاخههای صنعت طیور (مرغ، بوقلمون، شترمرغ، بلدرچین و اردک) است. این روش به تولیدکننده کمک میکند تا محصول سالمتر، با کیفیتتر و با ماندگاری بالاتر روانه بازار کند.